در شیمی «مول» پلِ بین همهچیز است
بیشترِ مسائل محاسباتی یک مسیر دارند: گرم یا لیتر را به مول ببر، با ضرایب معادلهٔ موازنهشده به مولِ مادهای که میخواهی برس، و دوباره به گرم یا لیتر برگرد. اگر پاسخی این مسیر را شفاف نشان ندهد، دنبالکردنش سخت است.
سه نمونهٔ حلشده
۱. موازنهٔ واکنش
واکنش Al + O₂ → Al₂O₃ را موازنه کن.
۲. استوکیومتری با حجم گاز
۱۰ گرم CaCO₃ با مقدار کافی HCl واکنش میدهد. چند لیتر CO₂ در شرایط STP تولید میشود؟ (جرم مولی CaCO₃ برابر 100 g/mol و حجم مولی گاز در STP برابر 22.4 L/mol)
۳. واکنشدهندهٔ محدودکننده
از ۲ مول N₂ و ۳ مول H₂ چند مول NH₃ به دست میآید؟
پیش از اعتماد به پاسخ، اینها را بررسی کن
- معادله موازنه شده است؟ ضرایب را عددبهعدد بشمار.
- جرمهای اتمی و مولی همانهایی هستند که صورت سوال یا کتابت داده؟
- واحدها در هر گام میخوانند (گرم ÷ گرم بر مول = مول)؟
- در مسائل دو واکنشدهنده، محدودکننده پیدا شده یا فقط یکی از آنها استفاده شده؟
- عدد نهایی رقم معنادار و واحد دارد؟
برای مسائل pH، عکسِ سوال را همراه غلظتها بفرست و بخواه نخست نوع الکترولیت (قوی یا ضعیف) را مشخص کند؛ برای محلول 0.01 M HCl مقدار pH = −log(0.01) = 2 است، ولی برای اسید ضعیف فرمول فرق میکند.